English |
Français |
Dentsch
|
Pусский
Huyền thoại
làng địa đạo Vịnh Mốc, Quảng Trị
Làng địa đạo Vịnh Mốc
- một huyền thoại trong thời chống Mỹ, cứu nước - đã trở thành
nơi giáo dục truyền thống yêu nước sinh động cho các thế hệ
trẻ, là điểm du lịch kỳ thú, hấp dẫn, độc đáo cho khách tham
quan. Có một du khách nước ngoài đã ghi lại: "Ðịa đạo
Vịnh Mốc như một tòa lâu đài cổ nằm im lìm trong lòng đất,
giấu kín bao điều kỳ lạ của những người làm ra nó và thời
đại mà nó được sinh ra".

Vĩnh Linh (Quảng Trị) có 20 xã thì ba xã miền núi, ba xã đồng
bằng không đào được địa đạo, còn lại 14 xã và một thị trấn
đã có 114 làng hầm địa đạo với độ nối dài đến 40 km. Trong
những làng hầm địa đạo đó, chỉ có làng địa đạo Vịnh Mốc được
bảo tồn nguyên vẹn, là công trình tiêu biểu cho hệ thống làng
hầm địa đạo Vĩnh Linh. Ðịa đạo Vịnh Mốc là hình ảnh thu nhỏ
của một làng quê nằm sát bờ biển, cách cửa Tùng (sông Bến
Hải) sáu km về phía bắc, được xây dựng và kiến tạo trong lòng
đất, với chiều sâu từ 20 đến 28 m. Vịnh Mốc có ba địa đạo
chính được nối thông nhau thành một hệ thống liên hoàn, khép
kín với quy mô lớn. Hệ thống đường hầm có tổng chiều dài 2.034
m, trục đường chính dài 769 m, cao từ 1,5 đến 1,8 m, rộng
từ 1,1 đến 2 m.
Từ
trục chính địa đạo được cấu tạo thành nhiều nhánh, mỗi nhánh
thông với một cửa hầm (lối ra vào). Ðịa đạo có tất cả 13 cửa,
bảy cửa thông ra biển, sáu cửa thông lên đồi, mỗi cửa hầm
coi như một lỗ thông hơi. Tại các cửa hầm đều có làm khung
gỗ chống sập và thường xuyên được gia cố để chống sụt lở.
Hai bên trục đường chính cách nhau từ ba đến năm mét lại khoét
lõm sâu vào thành một ô nhỏ, dùng làm nơi sinh hoạt của một
gia đình. Ðịa đạo được cấu tạo thành ba tầng. Tầng một sâu
cách mặt đất từ 12 đến 15 m, là nơi sinh sống của nhân dân.
Tầng hai sâu 18 m là nơi đóng trụ sở của Ðảng ủy, UBND và
Bộ Chỉ huy quân sự. Tầng ba sâu 22 m dùng làm kho chứa hậu
cần cung cấp cho đảo Cồn Cỏ và phục vụ chiến đấu của quân
dân Vịnh Mốc. Ðể bảo đảm cho hàng trăm con người ăn, ở, sinh
hoạt an toàn, tiện lợi, dọc hai bên đường hầm người ta xây
dựng rất nhiều căn hộ, mỗi căn hộ đủ chỗ cho ba đến bốn người
ở. Trong lòng địa đạo có ba giếng nước, hội trường với sức
chứa 50 người, bệnh xá, nhà hộ sinh, trạm phẫu thuật, bếp
Hoàng Cầm, kho gạo, trạm đặt máy điện thoại... Ðịa đạo là
nơi ở của nhân dân trong những năm chiến tranh ác liệt, lúc
đông nhất có khoảng 1.200 người sinh sống trong địa đạo. Trong
gần 2.000 ngày đêm tồn tại, trong lòng địa đạo không một người
nào bị thương và đã có 17 em bé chào đời, đủ nói lên giá trị
và ý nghĩa của địa đạo Vịnh Mốc, đồng thời là sự tích kỳ diệu
về mảnh đất và con người nơi đây.
Làng
hầm địa đạo không chỉ để tránh bom đạn, bảo toàn mạng sống,
những người dân nơi đây còn tổ chức đánh địch ngay trong lòng
đất quê hương, tập kết vận chuyển vũ khí, cấp cứu thương binh
và vận chuyển hàng trăm chuyến hàng cảm tử cho đảo Cồn Cỏ
(cách bờ 28 km). Ðảo Cồn Cỏ đứng vững và được Nhà nước tuyên
dương Anh hùng hai lần trong đó có sự đóng góp xứng đáng của
quân và dân làng địa đạo Vịnh Mốc.
Làng địa đạo Vịnh Mốc đã được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay
là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là di tích Quốc
gia và đưa vào danh mục các di tích đặc biệt quan trọng. Từ
đó đến nay, địa đạo Vịnh Mốc đã được trùng tu, tôn tạo, bảo
tồn và phát huy giá trị. Du khách trong và ngoài nước đến
đây ngày càng đông không chỉ để chiêm ngưỡng kỳ tích độc đáo
này, mà còn có dịp cảm nhận, thán phục tài năng, ý chí và
nghị lực phi thường của con người Vĩnh Linh cũng như của nhân
dân Việt Nam.
|